Begrijpend tekenen wat is dat?


Geschreven op 17-10-2012 in categorie Weblog

We leven in een wereld die steeds sneller verandert. Ieder jaar verschijnen er nieuwe communicatiemiddelen, ontwikkelt de techniek zich verder en ontstaan er veel nieuwe woorden. In deze 24 uurs economie zijn we altijd bereikbaar, delen we alles op internet en zijn studenten over 10 jaar werkzaam onder functienamen die wij nu nog niet kennen. Kortom, alles verandert en daarmee wordt de wereld complexer. Hoe kun je deze complexiteit begrijpen?

Degene die complexiteit begrijpt heeft de sleutel van de toekomst in handen. Maar hoe kom je tot de essentie? Hoe scheid je relevante zaken? Is dit iets wat we kunnen of kunnen we straks door de bomen het bos niet meer zien?

Er is goed nieuws, want dagelijks zijn wij bezig met complexiteit vertalen naar essentie. Dit is echter een onbewust proces, waardoor we het niet meer waarnemen. Neem bijvoorbeeld je laatste autorit of busrit naar je werk. Weet je nog wat je onderweg allemaal hebt gezien? Nee, behalve als er iets anders was dan normaal. Wanneer gewone patronen anders zijn valt het op, want onbewust zien we alleen hetgeen belangrijk is voor ons persoonlijke doel. In dit geval was dat ‘naar werk gaan’. Die boerderij langs de weg heb je vast niet gezien, tenzij je een diep verlangen hebt om daar te wonen. Dus ja, wij kunnen onze weg vinden in de complexiteit, maar onbewust. Tijd om anders te kijken en bewust om te gaan met complexe zaken.

Begrijpend tekenen

En dat is waar begrijpend tekenen komt kijken. Het doel hiervan is ‘het complexe begrijpbaar maken’ en tekenen is het middel. Waarom tekenen? Omdat iedereen deze visuele taal spreekt. Ieder kind maakt in de eerste 3 levensjaren een vergelijkbaar tekenpatroon door, van strepen tot poppetjes. Dat is de manier waarop je als kind de wereld om je heen begint te begrijpen. Iedereen spreekt dus deze visuele taal, als sinds de tijd dat we tekeningen maakten in donkere grotten. Alleen zijn we deze vorm van begrijpen minder belangrijk gaan vinden en zien we tekenen als hobby of kunst.Gelukkig leven we in een tijd van wetenschap en kunnen we onderzoeken wat de waarde is van tekenen.

Beter informatie opslaan

Informatie kun je op meerdere manieren overbrengen bij een persoon, doordat hij/zij iets leest, ziet, hoort of schrijft. Wat blijkt is dat je informatie opslaat als je minimaal twee van deze vormen gebruikt. Sunni Brown onderzocht wat er gebeurde tijdens het tekenen en de conclusie is verbluffend. Tijdens tekenen gebruik je alle vier de vormen en koppel je dit ook nog aan een emotie. Dit resulteert erin dat men uiteindelijk 29% gemiddeld beter informatie opneemt.

Dus door te tekenen begrijp je situaties en informatie beter. En tevens zorg je dat het onbewuste proces van waarnemen een bewust proces wordt. Dit onbewuste proces werkt in de volgende vier stappen, namelijk:

1. Waarnemen van alle gegevens (zien, horen, lezen, vergaren, etc).

2. Identificeren van de gegevens om er bruikbare informatie van te maken. (categorieen, essentie, etc).

3. Inbeelden hoe deze informatie eruit ziet (eenvoud, kwaliteit, kwantiteit, etc)

4. Uitbeelden om een helder beeld te krijgen en te kunnen delen met anderen.

In de laatste stap ga je aan te slag met het tekenen, om het helder te krijgen voor jezelf. Wat daaraan vooraf gaat is dus een groter proces dan alleen tekenen. Let wel, het lijkt een groot proces, maar het gebeurt vaak in enkele seconden.

De laatste stap is echter ook de stap waarom we niet meer tekenen. Er heerst namelijk het idee dat je mooi moet kunnen tekenen, anders heeft het geen zin. Gelukkig kwam Ilonka Coenraad met een goede omschrijving van dit probleem.

“ Waarom stop je met tekenen? Iedereen kan tekenen, alleen streven we te veel naar perfectie. Hierdoor gaan we voorbij aan de functie van een tekening. Je stopt toch ook niet met praten omdat je geen gedichten kunt maken? “

De functie van een tekening is communicatie. Communiceren met jezelf, met anderen of met de wereld. Het gaat om het begrijpbaar maken van het complexe idee, oplossing, vraagstuk of verhaal. En iedereen kan tekenen, jij dus ook. In feite bestaat elke tekening uit een serie van basiselementen, zie figuur.

Kun je deze natekenen? Dan kun je alle figuren tekenen die je wilt. Dat is goed genoeg om begrijpend te kunnen tekenen. Sterker nog, het is veel beter om niet mooi te kunnen tekenen, het activeert namelijk je brein om de verbindingen te maken. Hierover kun je meer lezen in een andere blogpost, iedereen kan tekenen.

Dit is in een notendop, wat begrijpend tekenen is. Het gaat niet zozeer om een tekening begrijpen, maar om de wereld om je heen te begrijpen. Om een visuele taal te hebben die we allemaal spreken, of je nu uit Nederland komt of uit Japan. Iedereen spreekt deze taal en dat maakt hem uitermate geschikt om mee te communiceren. En vanwege de overlapping tussen tekenen en het onbewuste proces waarmee wij complexiteit te lijf gaan, is dit het middel om de veranderende wereld te begrijpen en ons daarop aan te passen. Dat is wat begrijpend tekenen is.

En nu?

Hoe nu verder? Momenteel ontwikkel ik samen met Ilonka Coenraad de eerste workshop voor communicatie managers, om begrijpend tekenen in te zetten op de werkvloer en communicatie. Daarnaast wil ik deze tool beschikbaar stellen voor iedereen, zodat jij er mee kunt experimenteren. Ik ben daarom op zoek naar:

  • Leerkrachten op basisscholen, om hier een les van te maken van ongeveer 2 a 3 uur.
  • Docenten van hogescholen, om studenten te laten (be)tekenen tijdens projectmatig werken.
  • Projectmanagers & teamleiders, om te onderzoeken waar zijn op de werkvloer tegen aan lopen.

Wil je meewerken neem dan contact met mij op. Ook als je een nieuw idee hebt dan ben vrij om mij te mailen op bas [a] debetekenaar.nl

Visuele toolbox (gratis download)

Wil je ook visueel aan de slag? Doe mee aan de visuele revolutie en download onze visuele toolbox met daarin een:

Download
  • E-boek over effectief vergaderen met tekenen.
  • Visual basics handout
  • Visual templates voor projecten

Discussion